170 Ολλανδοί ακαδημαϊκοί υπογράφουν ένα μανιφέστο για βιώσιμες, ίσες και ετερογενείς κοινωνίες με βάση τη διεθνή αλληλεγγύη. Η ακόλουθη δήλωση, η οποία υπεγράφη από 170 ακαδημαϊκούς από οκτώ πανεπιστήμια της Ολλανδίας, έχει διαδοθεί ευρέως στον ολλανδικό Τύπο, αποτελώντας το επίκεντρο συζήτησης για το πως να αποφευχθεί η επανάληψη των λαθών του παρελθόντος όταν σχεδιάζουμε το μέλλον.

 

Το Covid-19 έχει συγκλονίσει τον κόσμο. Έχει ήδη οδηγήσει στην απώλεια ή την καταστροφή αμέτρητων ζωών, ενώ πολλοί άνθρωποι σε ζωτικά επαγγέλματα εργάζονται μέρα και νύχτα για να φροντίσουν τους αρρώστους και να σταματήσουν την περαιτέρω εξάπλωση. Οι προσωπικές και κοινωνικές απώλειες και ο αγώνας για να σταματήσουν αυτές, απαιτούν συνεχή το σεβασμό και την υποστήριξη μας. Ταυτόχρονα, είναι ζωτικής σημασίας να δούμε αυτή την πανδημία σε ιστορικό πλαίσιο, προκειμένου να αποφευχθεί η επανάληψη των λαθών του παρελθόντος όταν σχεδιάζουμε το μέλλον.

Το γεγονός ότι το Covid-19 είχε ήδη τόσο σημαντικό οικονομικό αντίκτυπο οφείλεται, μεταξύ άλλων παραγόντων, στο μοντέλο οικονομικής ανάπτυξης που κυριαρχεί παγκοσμίως τα τελευταία 30 χρόνια. Αυτό το μοντέλο απαιτεί την ολοένα αυξανόμενη κυκλοφορία αγαθών και ανθρώπων, παρά τα αμέτρητα οικολογικά προβλήματα και τις αυξανόμενες ανισότητες που αυτή δημιουργεί.

Τις τελευταίες εβδομάδες, οι αδυναμίες της νεοφιλελεύθερης αναπτυξιακής μηχανής έχουν εκτεθεί οδυνηρά. Μεταξύ άλλων θεμάτων έχουμε δει: μεγάλες εταιρείες που ζητούν άμεση κρατική στήριξη μόλις η αποτελεσματική ζήτηση πέσει έστω και για ένα σύντομο χρονικό διάστημα· επισφαλείς θέσεις εργασίας που χάνονται ή τίθενται σε αναμονή· περαιτέρω πίεση στα ήδη υπο-χρηματοδοτούμενα συστήματα υγειονομικής περίθαλψης. Οι άνθρωποι που αντιμετώπισαν πρόσφατα την κυβέρνηση στους αγώνες τους για αναγνώριση και αξιοπρεπείς μισθούς θεωρούνται πλέον ότι έχουν «ζωτικής σημασίας επαγγέλματα» στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης, της φροντίδας των ηλικιωμένων, των δημόσιων μεταφορών και της εκπαίδευσης.

Μια περαιτέρω αδυναμία του ισχύοντος συστήματος, και η οποία δεν είναι ακόμη εμφανής στις συζητήσεις για την πανδημία, είναι η σύνδεση μεταξύ της οικονομικής ανάπτυξης, της απώλειας της βιοποικιλότητας και σημαντικών λειτουργιών του οικοσυστήματος και η ευκαιρία για ασθένειες, όπως το Covid-19, να εξαπλωθούν μεταξύ των ανθρώπων. Αυτές είναι θανατηφόρες συνδέσεις οι οποίες θα μπορούσαν να ενισχυθούν ακόμα περισσότερο.

Ο Π.Ο.Υ. (Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας) έχει ήδη εκτιμήσει ότι, σε παγκόσμιο επίπεδο, 4,2 εκατομμύρια άνθρωποι πεθαίνουν κάθε χρόνο από την εξωτερική ατμοσφαιρική ρύπανση και ότι οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής αναμένεται να προκαλέσουν 250.000 επιπλέον θανάτους ετησίως μεταξύ του 2030 και του 2050. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι με την περαιτέρω υποβάθμιση των οικοσυστημάτων, ένα σενάριο που κρίνεται ρεαλιστικό στο πλαίσιο του ισχύοντος οικονομικού μοντέλου, οι πιθανότητες για περαιτέρω ή και για ακόμη ισχυρότερες εστίες του ιού εξαιτίας των εξελισσόμενων καταστροφών που ξετυλίγονται είναι πραγματικές.

Όλα αυτά απαιτούν δραστική και ολοκληρωμένη κινητοποίηση ενώ καθιστούν κρίσιμο να αρχίσει ο σχεδιασμός για ένα μετα-Covid-19 κόσμο το συντομότερο δυνατόν. Παρόλο που ορισμένες βραχυπρόθεσμες θετικές κοινωνικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις έχουν προκύψει κατά την κρίση, όπως η κοινοτική στήριξη, η τοπική οργάνωση και αλληλεγγύη, η μείωση της ρύπανσης και των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, οι αλλαγές αυτές θα είναι προσωρινές και περιθωριοποιημένες χωρίς συντονισμένες προσπάθειες για ευρύτερες πολιτικές και οικονομικές αλλαγές.

Ως εκ τούτου, είναι απαραίτητο να οραματιστούμε τον τρόπο με τον οποίο αυτή η τρέχουσα κατάσταση θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια πιο βιώσιμη, δίκαιη, ισότιμη, υγιή και ανθεκτική μορφή (οικονομικής) ανάπτυξης στο μέλλον· μια ανάπτυξη που αναγνωρίζει τις διαρθρωτικά επισφαλείς πιέσεις του νεοφιλελεύθερου μοντέλου για τους ανθρώπους και το περιβάλλον και που θεσπίζει πολιτικές πρακτικές και στρατηγικές για την επίτευξη μιας ουσιαστικής, βιώσιμης και δίκαιης αλλαγής.

Αυτό το σύντομο μανιφέστο, υπογεγραμμένο από 162 Ολλανδούς ακαδημαϊκούς που εργάζονται σε θέματα γύρω από την ανάπτυξη, έχει ως στόχο να συνοψίσει τις πολιτικές πρακτικές που γνωρίζουμε, από τη συλλογική μας έρευνα και γραφή, ως κρίσιμες και επιτυχημένες για να βαδίσουμε μέσα στην κρίση και μετά από αυτή.

Παρακάτω παρουσιάζουμε πέντε βασικές προτάσεις για ένα αναπτυξιακό μοντέλο μετά το Covid-19, οι οποίες μπορούν να εφαρμοστούν άμεσα και να διατηρηθούν μετά την υποχώρηση της συγκεκριμένης κρίσης:

  1. Η απομάκρυνση από ένα μοντέλο ανάπτυξης που επικεντρώνεται στη συνολική αύξηση του ΑΕΠ ώστε να διαφοροποιηθούν οι τομείς που μπορούν να αναπτυχθούν και χρήζουν επενδύσεων (οι λεγόμενοι κρίσιμοι δημόσιοι τομείς, η καθαρή ενέργεια, εκπαίδευση, υγεία και άλλα) και να συρρικνωθούν άλλοι τομείς οι οποίοι λόγω της θεμελιώδους αδυναμίας τους ή του ρόλου τους στην προώθηση της συνεχούς και υπερβολικής κατανάλωσης (ιδίως του ιδιωτικού τομέα πετρελαίου, φυσικού αερίου, εξόρυξης, διαφήμισης και ούτω καθεξής).
  2. Ένα οικονομικό πλαίσιο που επικεντρώνεται στην αναδιανομή, το οποίο καθιερώνει ένα καθολικό βασικό εισόδημα που βασίζεται σε ένα σύστημα κοινωνικής πολιτικής, την ισχυρή προοδευτική φορολόγηση του εισοδήματος, των κερδών και του πλούτου, τη μείωση του χρόνου εργασίας και την κατανομή της εργασίας, το οποίο να αναγνωρίζει τους κοινωνικούς λειτουργούς και τις βασικές δημόσιες υπηρεσίες, όπως η υγεία και η εκπαίδευση για την εγγενή αξία τους.
  3. Η μετάβαση της γεωργίας προς μια βιώσιμη γεωργία που βασίζεται στη διατήρηση της βιοποικιλότητας, στην αειφόρο και τοπική παραγωγή κυρίως χορτοφαγικών τροφίμων, με δίκαιες συνθήκες απασχόλησης και μισθούς.
  4. Η μείωση της κατανάλωσης και των ταξιδιών, με δραστική μετάβαση από την πολυτέλεια και τη σπάταλη στην κατανάλωση και τα ταξίδια, στη βασική, αναγκαία, βιώσιμη και ικανοποιητική κατανάλωση και ταξίδια.
  5. Η διαγραφή χρέους, ιδίως για τους εργαζόμενους και τους ιδιοκτήτες μικρών επιχειρήσεων και για τις χώρες του παγκόσμιου νότου (τόσο από πλουσιότερες χώρες όσο και από διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα).
Ως ακαδημαϊκοί, είμαστε πεπεισμένοι ότι αυτό το όραμα πολιτικής θα οδηγήσει σε πιο βιώσιμες, ίσες και ετερογενείς κοινωνίες που θα βασίζονται στη διεθνή αλληλεγγύη και θα μπορούν να προλαμβάνουν και να αντιμετωπίζουν καλύτερα τους κλυδωνισμούς και τις πανδημίες που θα έρθουν. Για εμάς το ερώτημα δεν είναι πλέον αν πρέπει να αρχίσουμε να εφαρμόζουμε αυτές τις στρατηγικές, αλλά πως θα το κάνουμε. Καθώς αναγνωρίζουμε τις ομάδες που πλήττονται περισσότερο από τη συγκεκριμένη κρίση στην Ολλανδία και έξω από αυτή, μπορούμε να τους αποδώσουμε δικαιοσύνη διασφαλίζοντας ότι μια μελλοντική κρίση θα είναι πολύ λιγότερο σοβαρή, θα προκαλέσει πολύ λιγότερα δεινά ή δεν θα συμβεί καθόλου.

Πάνω απ’ όλα, πρέπει να εργαστούμε σε αυτούς τους θετικούς οραματισμούς ως απάντηση στις καπιταλιστικές πολιτικές που αποσκοπούν στη συσσώρευση (ακόμη) περισσότερου κέρδους από τη δυστυχία των άλλων και που ενισχύουν τις πολιτικές που έχουν καταστήσει τον πλανήτη μη βιώσιμο. Μαζί με πολλές άλλες κοινότητες, στην Ολλανδία και παγκοσμίως, πιστεύουμε ότι είναι η κατάλληλη στιγμή για ένα τόσο θετικό και ουσιαστικό όραμα για το μέλλον. Καλούμε τους πολιτικούς, τους φορείς λήψης αποφάσεων και το ευρύτερο κοινό να αρχίσουν να οργανώνονται για την εφαρμογή τους το συντομότερο δυνατόν.

Πηγή: climateandcapitalism.com

Μετάφραση: Μαίρη Μαρινοπούλου

 

Newsletter εγγραφή

 

Όμορφη Ζωή Άρθρα

Σχολιάστε

No apps configured. Please contact your administrator.

Αφήστε το σχόλιό σας !
Γράψτε το όνομά σας