Τις τελευταίες δεκαετίες, έχει αυξηθεί δραματικά το ενδιαφέρον για το ανθρώπινο μικροβίωμα και πιο συγκεκριμένα το εντερικό μικροβίωμα.

 

Αυτό το σύνθετο οικοσύστημα αναφέρεται σε όλα τα μικρόβια στο έντερο, τα οποία λειτουργούν ως ένα άλλο όργανο που είναι σημαντικό για την υγεία μας!

1.Τι είναι;

Τα τελευταία χρόνια οι έρευνες στον τομέα της διατροφής εστιάζουν όλο και περισσότερο στο έντερο – πιο συγκεκριμένα, τους τύπους μικροοργανισμών που ζουν σε αυτό και τη σχέση τους με την υγεία μας. Αυτοί οι μικροσκοπικοί οργανισμοί έχουν σημαντική επίδραση στη συνολική υγεία και έχουν συσχετιστεί με διάφορες ασθένειες και καταστάσεις του οργανισμού, από γαστρεντερικές διαταραχές έως καρδιαγγειακές παθήσεις και άσθμα.

Το εντερικό μικροβίωμα αναφέρεται στα δισεκατομμύρια ζωντανά βακτήρια που βρίσκονται στο ανθρώπινο έντερο, αλλά περιλαμβάνει ακόμα και μύκητες και ιούς. Εκτιμάται ότι το έντερο περιέχει περίπου 35.000 διαφορετικά στελέχη βακτηριδίων. Η πλειοψηφία βρίσκεται στο παχύ έντερο, αλλά συναντάμε βακτήρια και στον οισοφάγο, στο στομάχι και στο λεπτό έντερο.

Το έντερο είναι το μέρος όπου πέπτεται η τροφή, μεταβολίζεται και απορροφάται για να διανεμηθεί στα κύτταρα και να παρέχει ενέργεια στο σώμα. Επίσης είναι σημαντικό γιατί επιτρέπει την απομάκρυνση των αποβλήτων από τον οργανισμό – αυτή η διαδικασία διάσπασης των τροφών δημιουργεί χημικές ενώσεις που είτε υποστηρίζουν την υγεία μας είτε οδηγούν σε φλεγμονή, αυξάνοντας τον κίνδυνο εμφάνισης ασθενειών.

2. Πώς λειτουργεί;

Η καλή υγεία του εντέρου μας είναι ουσιαστική, γιατί εκτός από το να γίνεται σωστά η πέψη των τροφών, μπορεί να επηρεάσει τη διάθεσή μας (μέσω της παραγωγής σεροτονίνης), την καλή λειτουργία του ανοσοποιητικού μας, ακόμα και την προδιάθεση μας για αύξηση βάρους.

Η συνολική επιφάνεια του εντέρου μας έχει περίπου το μέγεθος μιας μικρής γκαρσονιέρας – γι ‘αυτό και η διατροφή μας έχει τόσο σοβαρό αντίκτυπο στην υγεία μας. Μια κακή διατροφή μπορεί να καταστρέψει την επένδυση των τοιχωμάτων του εντέρου και να προκαλέσει έτσι μία χρόνια φλεγμονή.

3. Ποιοι παράγοντες το επηρεάζουν;

Το εντερικό μικροβίωμα επηρεάζεται από διάφορους παράγοντες.

  • Τρόπος γέννησης:

Τα μωρά που γεννιούνται με καισαρική εκτίθενται σε διαφορετικά στελέχη βακτηρίων σε σύγκριση με τα μωρά που γεννιούνται κολπικά.

  • Διατροφή κατά τη βρεφική ηλικία:

Τα θηλάζοντα βρέφη εκτίθενται σε πιο ευεργετικά βακτηρίδια από τις μητέρες τους από τα μωρά που τρέφονται με φόρμουλα. Είναι ενδιαφέρον το γεγονός ότι η σύσταση του μητρικού γάλακτος μπορεί να διαφέρει, ανάλογα με την υγεία της μητέρας, τον ΔΜΣ, τη χρήση αντιβιοτικών και τη διατροφή της.

  • Διατροφή κατά την ενηλικίωση:

Η διατροφή έχει βαθιές επιπτώσεις στους τύπους των βακτηρίων που ευδοκιμούν. Ακόμα και μια σύντομη αλλαγή στη διατροφή έχει αποδειχθεί ότι μεταβάλλει την εντερική χλωρίδα. Μία ολικά χορτοφαγική διατροφή βοηθά ιδιαίτερα τους ευεργετικούς οργανισμούς στο έντερο να αναπτυχθούν.

  • Αντιβιοτικά:

Τα αντιβιοτικά λειτουργούν σκοτώνοντας βακτήρια – το οποίο είναι χρήσιμο όταν είμαστε άρρωστοι και χρειαζόμαστε βοήθεια για να απαλλαγούμε από κακά βακτήρια, αλλά για να το πετύχουν αυτό, τείνουν επίσης να καταστρέφουν και τα καλά βακτήρια. Ακόμη και μία δόση ενός συνηθισμένου αντιβιοτικού μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την υγεία του εντέρου για αρκετό καιρό. Φυσικά, τα αντιβιοτικά είναι απαραίτητα μερικές φορές, αλλά θυμηθείτε να υποστηρίζετε την καλή υγεία του εντέρου σας με μια διατροφή πλούσια σε φυτικές ίνες και φυσικά ανεπεξέργαστα τρόφιμα.

  • Ηλικία:

Χρειάζονται έως και τρία χρόνια για τα μικρά παιδιά να διαμορφώσουν το εντερικό τους μικροβίωμα σύμφωνα με αυτό ενός ενήλικα. Επίσης η ποικιλομορφία του μικροβιώματος του εντέρου μπορεί να μειωθεί μετά την ηλικία των 75.

· Κληρονομικότητα:

Αν και το μεγάλο μέρος της υγείας του εντέρου μας έχει να κάνει με περιβαλλοντικούς παράγοντες, κάποια χαρακτηριστικά του μπορεί να κληρονομηθούν.

  • Στρες:

Ακόμα και σύντομες περίοδοι στρες έχουν αποδειχθεί πως αλλοιώνουν το εντερικό μας μικροβίωμα.

  • Συναισθήματα:

H διατροφή, το ανοσοποιητικό σύστημα και η εντερική χλωρίδα έχουν άμεσες επιπτώσεις στην υγεία του εγκεφάλου και μέσω αυτού επηρεάζουν τα συναισθήματα και την ψυχική μας υγεία.

4. Πώς μπορούμε να το υποστηρίξουμε;

Πιθανόν έχετε ήδη ακούσει για τα προβιοτικά, τα οποία είναι ένας πολύ καλός τρόπος για να υποστηρίξετε την καλή υγεία του εντέρου. Ωστόσο, υπάρχουν και τα πρεβιοτικά, τα οποία είναι άλλος ένας σημαντικός διατροφικός παράγοντας. Και τα δύο βοηθούν στην υποστήριξη της υγείας του εντέρου με διάφορους τρόπους.

Τί πρέπει να γνωρίζετε:
Προβιοτικά:

Τα βακτήρια που καταναλώνονται μέσω της διατροφής (ή με συμπληρώματα) που βοηθούν στην υποστήριξη της υγείας του εντέρου. Τα κοινά στελέχη περιλαμβάνουν το bifidobacterium και το lactobacillus.

Πηγές τροφίμων:

Ψωμί με προζύμι. τέμπε, κίμτσι, τουρσί και ενισχυμένα φυτικά γιαούρτια.

Οφέλη:

  • Μειώνουν τον κίνδυνο κατάθλιψης, αυξάνουν την αίσθηση ευφορίας
  • Μειώνουν την κορτιζόλη (η ορμόνη του στρες)
  • Μειώνουν τα συμπτώματα του άγχους
  • Υποστηρίζουν την υγιή γήρανση
  • Ισχυρότερο ανοσοποιητικό σύστημα
  • Βελτιώνουν την πέψη
  • Ενισχύουν το ανοσοποιητικό
Πρεβιοτικά:

Άπεπτες φυτικές ίνες που τρέφουν και βοηθούν την ανάπτυξη και διατήρηση των ευεργετικών βακτηρίων που υπάρχουν στο έντερο.

Πηγές τροφίμων: Αγκινάρα της Ιερουσαλήμ (τοπιναμπούρ), πράσα, ραδίκια, κρεμμύδια, κινόα, αμάρανθος

Οφέλη:
  • Μειώνουν τον κίνδυνο παχυσαρκίας
  • Αυξάνουν τη λειτουργία του ανοσοποιητικού
  • Υποστηρίζουν την παραγωγή λιπαρών οξέων βραχείας αλύσου (SCFA), που αυξάνουν την απορρόφηση του ασβεστίου και συμβάλλουν στη μείωση του οξειδωτικού στρες
  • Υποστηρίζουν την αίσθηση κορεσμού και μπορούν να βοηθήσουν στη διατήρηση ενός υγιούς ΔΜΣ.

Η δυτική διατροφή έχει σχετιστεί άμεσα με την εντερική δυσβίωση, μια διαταραχή στο βακτηριακό προφίλ του εντέρου όπου τα «κακά» βακτήρια ξεπερνούν το «καλά». Ένας συνδυασμός προβιοτικών και πρεβιοτικών ως μέρος μιας ολοκληρωμένης διατροφής μπορεί να συμβάλει στην επίτευξη της σωστής ισορροπίας των βακτηρίων του εντέρου και να μειώσει τη φλεγμονή.

Πέρα όμως από τη διατροφή, άλλοι παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν θετικά την υγεία του εντέρου είναι η φυσική άσκηση, ο ύπνος, η διαχείριση του άγχους και ο διαλογισμός.

Πηγές:
1. Carding, S., Verbeke, K., Vipond, D. T., Corfe, B. M., & Owen, L. J. (2015). Dysbiosis of the gut microbiota in disease. Microb Ecol Health Dis 26, 26191.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25651997
2. Jandhyala, S. M., Talukdar, R., Subramanyam, C., Vuyyuru, H., Sasikala, M., & Reddy, D. N. (2015). Role of the normal gut microbiota. World J Gastroenterol 21(29), 8787–8803.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4528021/
3. Helander, H. F., & Fandriks, L. (2014). Surface area of the digestive tract – Revisited. Scand J Gastroenterol 49(6), 681–689.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24694282
4. Kelly, J. R., Kennedy, P. J., Cryan, J. F., Dinan, T. G., Clarke, G., & Hyland,
N. P. (2015). Breaking down the barriers: The gut microbiome, intestinal permeability and stress-related psychiatric disorders. Front Cell Neurosci 9, 392.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26528128
5. David, L. A., Maurice, C. F., Carmody, R. N., Gootenberg, D. B., Button, J. E., & Wolfe, B. E…Turnbaugh, P. J. (2014). Diet rapidly and reproducibly alters the human gut microbiome. Nature 505(7484), 559–563.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24336217
6. Glick-Bauer, M., & Yeh, M. C. (2014). The health advantage of a vegan diet: Exploring the gut microbiota connection. Nutrients 6(11), 4822–4838.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25365383
7. Buffie, C. G., Jarchum, I., Equinda, M., Lipuma, L., Gobourne, A., & Viale, A… Pamer, E. G. (2012). Profound alterations of intestinal microbiota following a single dose of clindamycin results in sustained susceptibility to Clostridium difficile-induced colitis. Infect Immun 80(1), 62–73.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22006564
8. Biagi, E., Nylund, L., Candela, M., Ostan, R., Bucci, L., & Pini, E…De Vos, W. (2010). Through ageing, and beyond: Gut microbiota and inflammatory status in seniors and cenetarians. PloS One 5(5),e10667.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20498852
9. Goodrich, J. K., Waters, J. L., Poole, A. C., Sutter, J. L., Koren, O., & Blekhman, R…Ley, R. E. (2014). Human genetics shape the gut microbiome. Cell 159(4), 789–799.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25417156
10. Galley, J. D., Nelson, M. C., Yu, Z., Dowd, S. E., Walter, J., Kumar, P. S., Lyte, M., & Bailey, M. T. (2014). Exposure to a social stressor disrupts the community structure of the colonic mucosa-associated microbiota. BMC Microbiol 14, 189.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/25028050
11. Sarkar, A., Lehto, S. M., Harty, S., Dinan, T. G., Cryan, J. F., & Burnet,
P. W. (2016). Psychobiotics and the manipulation of bacteria-gut-brain signals. Trends Neurosci 39(11), 763–781.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/27793434
12. Claesson, M. J., Jeffery, I. B., Conde, S., Power, S. E., O’Connor, E. M., Cusack, S., & Harris, H. M…O’Toole, P. W. (2012). Gut microbiota composition correlates with diet and health in the elderly. Nature 488(7410), 178–184.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22797518
13. Gullon, B., Gullon, P., Tavaria, F. K., & Yanez, R. (2016). Assessment of the prebiotic effect of quinoa and amaranth in the human intestinal ecosystem. Food Funct 7(9), 3782–3788.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/27713989
14. Perez-Cornago, A., Martinez-Gonzalez, M. A., Ruiz-Canela, M., Jaurrieta, I., Carlos, S., Sayon-Orea, C., & Bes-Rastrollo, M. (2015). Prebiotic consumption and the incidence of overweight in a Mediterranean cohort: The Sequimeiento Universidad de Nacarra Project. Am J Clin Nutr 102(6), 1554–1562.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26561624
15. Slavin, J. (2013). Fiber and prebiotics: Mechanisms and health benefits. Nutrients 5(4), 1417–1435.
Retrieved from www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23609775

 

Newsletter εγγραφή

 

Ελεάνα Κανέλλου

Σχολιάστε

No apps configured. Please contact your administrator.

Αφήστε το σχόλιό σας !
Γράψτε το όνομά σας